woensdag 9 mei 2012

Levensverwachting & Dood

Een blog met een beetje een zwarte titel. Of in ieder geval een titel met een bepaalde lading. Ik wilde er eens een stukje over schrijven omdat ik merk dat ik er vaak vragen over krijg en ik ben ook benieuwd of mijn 'lotgenoten' deze vraag ook krijgen en hoe zij hiermee omgaan...

Voordat je dit gaat lezen... Ik heb dit blogje geschreven over het 'genot' van wat foute feestmuziek van o.a. de Apres ski hut op youtube. Dan weet je hoe serieus ik schrijf... Ahum! 

Dood. Net als de titel een woord met een landing. Niet echt een gemakkelijk onderwerp. Als mensen mij vragen naar mijn levensverwachting zeg ik meestal het volgende: 'Voor zover ik weet kan ik gewoon 100 worden, tenzij er zich ernstige ontstekingen gaan voordoen in bijvoorbeeld mijn hart, longen en/of nieren. Dan zou eventueel de levensverwachting anders kunnen maken. Maar voor nu weet ik niet beter dan dat ik gewoon hartstikke oud kan worden.' Daarna is het voor mij altijd even afwachten wat er volgt...
De reacties kan ik tot nu toe onderverdelen in drie groepen:

  • Groep 1: Deze mensen slaken een zucht van bevrijding alsof ze net zelf hadden gehoord dat hun ziekte de levensverwachting niet in gevaar brengt. Met een daarop volgende über opgeluchte 'gelukkig maar!!' 
  • Groep 2: Deze mensen beginnen over hoe erg het zou zijn voor mijn ouders als ik dood zou gaan want ja ze hebben maar één dochter (Alsof dat uitmaakt? Of je nou één kind hebt of tien kinderen volgens mij is het verdriet altijd even groot... maar vooruit iedereen zijn ding.) Of hoe één van hun verre familieleden of kennissen ook iets had wat precies lijkt op dat wat ik heb en die ging wél dood terwijl ze hadden gezegd dat het geen dodelijke ziekte was. Oftewel pas op dat je niet alsnog per ongeluk wél een beperkte levensverwachting hebt. 
  • Last but not least groep 3: Dit zijn de mensen die na een stukje van mijn verhaal meteen concluderen dat als zij zo moesten leven ze liever direct dood waren geweest of zelfmoord zouden plegen. En nee dat overdrijf ik niet. Die reacties heb ik écht gehad. 

Ondanks dat mijn ziekte niet direct zoveel met dood te maken heeft is het verassend hoeveel mensen er naar vragen of er iets over zeggen op wat voor manier dan ook. Ik luister inmiddels ongeveer vijf jaar naar meningen over dood en hoe dat op mij van toepassing is en ik verbaas me eigenlijk over álle reacties tot nu toe. Laat ik beginnen bij groep 1. Ik vraag me bij deze groep vaak af wat eigenlijk belangrijker is: Levensverwachting of kwaliteit van leven? Als ik mocht kiezen heb ik liever nu kwaliteit van leven met beperkte levensverwachting dan dat ik als kasplantje 100 mag worden. Oftewel liever 50 goeie dan 100 slechte jaren. Meestal zeg ik ook tegen deze groep mensen dat ik liever kijk naar de kwaliteit van leven nú op dit moment en dat levensverwachting iets is waar ik mij niet zo druk over maak. Want uiteindelijk is levensverwachting toch voor niemand een zekerheid.

Bij groep 2 weet ik nooit zo goed hoe ik mijn gezicht moet houden. Groep twee maakt me meestal erg bang met hun 'ervaringsverhalen' over familie en kennissen. Of juist ongemakkelijk want wat moet je zeggen of hoe moet je kijken als iemand tegen je zegt dat ik mijn ouders wel heel veel verdriet zou bezorgen als ik dood zou gaan. Net alsof ik het voor mijn lol zou doen ofzo!? Laatst zei iemand letterlijk dat als één van haar kinderen zou overlijden het minder erg was want ze had er nog twee. Mijn ouders hebben maar één. Dat zou vele malen erger zijn. Dan vraag ik je... wat moet je dan?

Dan de last but not least groep. Groep 3. Laat het duidelijk zijn dat deze mensen serieus grensverleggend bezig zijn. En dan bedoel ik niet grensverleggend goed maar grensverleggend fout! Nederland is een vrij land dus je mag denken en zeggen wat je wilt maar misschien moeten deze mensen het in dit geval maar even niet zeggen. Of misschien dan maar zeggen tegen een 3e partij die er los van staat. In ieder geval niet tegen een persoon die nauw betrokken is bij de situatie of tegen de persoon die zelf in de situatie zit. De momenten dat ik dit heb meegemaakt heb ik vooral heel verbaasd staan kijken en deze mensen daarna alleen gelaten met hun geweldige 'positieve' manier van denken. Inleven in je gesprekspartner kent duidelijk ook zijn grenzen. Van beide kanten in dit geval.

De eerste keer dat iemand mij de vraag over levensverwachting stelde schrok ik heel erg en was ik er verdrietig van achteraf. Nu vijf jaar later hoort het er voor mij gewoon bij en ben ik er redelijk aan gewend. Tenzij de vragende persoon in groep 3 zit. Ik ben nu persoonlijk wel erg benieuwd naar de ervaringen van mijn 'lotgenoten' hierin...

Tip: voor degene die hét me nog wilde vragen weet nu natuurlijk het antwoord al maar kan eventueel ook alvast aflezen wat handig is om wel en niet te zeggen als ie het toch nog graag aan mij persoonlijk wil vragen.

Liefs Tineke

13 opmerkingen:

Jellie zei

Sterk verhaal kort krachtig en duidelijk XXXX

Marloes zei

Hi meid, je weet hoe ik hier in sta.
Bijzondere blog, voor mij als persoon ook 1 om over na te denken deze week.
Je bent voor mij een vriendin waar ik in goede en in kwade tijden op kan leunen dat heb ik gemerkt de afgelopen tijd.
x

Anoniem zei

Hoi Tineke,
Hoe zou je het liefst hebben dat iemand reageert? Je schrijft heel duidelijk over wat je minder fijn vind, maar wat zou je een prettige reactie vinden? Een gewone ' Oké'?

Anoniem zei

Dank dat je ook over dit soort ingewikkelde onderwerpen schrijft.

Karin zei

Heavy blogje. Maar wij hadden het er samen al eens over in het verleden (via mail).
Liefs Karin

Sabine zei

Ha Tineke,

Houden mensen zich daar écht mee bezig naar jou toe? Whoa.. ik zal wel een raar mens zijn, maar 'levensverwachting' is toch niet het eerste waar ik mee bezig ben als iemand in mijn omgeving chronisch ziek is met allerhande complicaties. Hoe die persoon te ondersteunen, dat dan weer wel.

Dus om de eerste anoniem voor mezelf te beantwoorden: IK heb het liefst dat mensen mijn antwoorden nemen zoals ik ze geef. En dan niet verder gaan invullen voor mij.

Heldinne zei

Zie je, dit bedoel ik nu met inspirerend. Jij durft zoiets aan te gaan, en heel veel mensen hebben daar iets aan!

Jacky van de Berkt zei

Hallo Tineke, Ik neem mijn petje voor je af, zoals jij over je ziekte durft te schrijven. Ik deel je mening dat het taboe daarover weg genomen dient te worden. Zelf ben ik daar ook een voorstandster van en dat probeer ik naar buiten te brengen middels mijn blogteksten en opnames. Kijk maar eens, misschien heb je er iets aan. Veel sterkte.
http://www.foryou.nl/leven-en-de-dood/leven-en-de-dood-ziekte

Miranda zei

Lieverd!
Goed verwoord en je laat duidelijk zien hoe je het ervaart (en hoe het voor je voelt)! Liefs Miranda

Josh zei

Mooi geschreven blog hierover! Ik ken de vraag en de reacties. Wat ik ook zo lastig vind is dat mensen vinden dat ze je zoveel mogen vragen als je chronisch ziek/invalide bent. Zo'n vraag naar je levensverwachting, vragen ze dat aan iedereen van jouw leeftijd? Dingen die ze je anders niet zouden vragen en waar ze misschien ook wel niets mee te maken hebben. Mijn gekste was laatst, in de supermarkt, door een buurvrouw van 5 huizen verderop, midden in een babbeltje over mijn nieuwe scootmobiel: En, kan je nu nog wel, jeweetwel, sex hebben? Voel je nog wel wat? Volkomen verbijsterd heb ik maar gezegd dat ik daar liever niet over praat.

Tineke Veenstra zei

Wat een mooie reacties. Dankjulliewel.

Ik had inderdaad misschien even een stukje moeten schrijven met wat ik dan wel graag zou horen. Ik kan opzich wel begrijpen dat mensen vragen stellen. Ik denk dat ik nog het meest blij ben met de mensen uit groep 1. Verder zou ik het liefst een gewone oké krijgen denk ik.

Bedankt voor al jullie leuke/lieve reacties!!

xx Tineke

Anoniem zei

Hallo,

Ik denk dat we in een maatschappij leven waarin mensen heel veel durven te vragen. Als je af en toe zelf de behoefte hebt om je verhaal te delen met mensen, gaan mensen er soms vanuit dat ze alles mogen vragen.
Wat ik zelf probeer is goed mijn grenzen aan te geven, dus zeggen: daar wil ik niet over praten, of dat is te persoonlijk.
Dan denk ik weleens, wij zijn chronisch ziek..stel je voor hoe het is voor mensen met een levensbedreigende ziekte...

Ashley zei

Hi Tineke!

Wat een sterk verhaal, het doet me denken aan een meisje die ik heb geïnterviewd voor mijn blog.
Zij is ook zo nuchter over haar ziekte en de dood!
Kwaliteit boven kwantiteit!

http://levenmetdedood.wordpress.com/